ผลของการออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่าต่ออาการปวดและองศาการเคลื่อนไหวในผู้ป่วยที่มีภาวะข้อเข่าเสื่อม
No Thumbnail Available
Date
2022
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
มหาวิทยาลัยพะเยา
Abstract
ที่มาและความสำคัญ: โรคข้อเข่าเสื่อมเป็นโรคที่พบได้มากที่สุดของโรคข้อเสื่อม เกิดจากความเสื่อมของกระดูกอ่อนผิวข้อ ทำให้มีอาการปวดข้อเข่า บวม กล้ามเนื้อรอบข้อเข่าอ่อนแรง และข้อเข่าไม่มั่นคง การออกกำลังกายเป็นหนึ่งในการรักษาโรคข้อเข่าเสื่อมแบบประคับประคอง ซึ่งจะช่วยลดอาการปวด และเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของข้อเข่า เช่น การปั่นจักรยานอยู่กับที่จะช่วยเสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อรอบ ๆ ข้อเข่าแบบค่อยเป็นค่อยไป ส่งผลให้ข้อเข่าเกิดความมั่นคง รับน้ำหนักได้ดี อาการปวดลดลง เคลื่อนไหวได้ดีขึ้นส่งผลให้คุณภาพชีวิตของผู้ที่มีภาวะข้อเข่าเสื่อมดีขึ้นตามมา วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาผลของการออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่าต่ออาการปวด องศาการเคลื่อนไหวของข้อเข่า และคุณภาพชีวิต ในผู้ป่วยที่มีภาวะข้อเข่าเสื่อม วิธีการศึกษา: กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 28 คน ช่วงอายุ 50-70 ปี แบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม ด้วยวิธีการสุ่มแบบง่าย กลุ่มละ 14 คน ได้แก่ กลุ่มทดลองซึ่งได้รับการออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่า และกลุ่มควบคุมซึ่งได้รับการออกกำลังกายข้อเข่าแบบ Strengthening exercise ระยะเวลาในการศึกษา 3 สัปดาห์ อาสาสมัครทุกคนจะได้รับการประเมินระดับความเจ็บปวด ขีดกั้นระดับความรู้สึกเจ็บปวดด้วยแรงกด องศาการเคลื่อนไหวของข้อเข่า และประเมิณคุณภาพชีวิตสำหรับโรคข้อเข่าเสื่อมด้วยแบบประเมิน The Western Ontario and McMaster Universities Osteoarthritis Index (WOMAC) ฉบับภาษาไทย รวมถึงประเมินระดับความรุนแรงของภาวะข้อเข่าเสื่อมด้วยแบบสอบถามเพื่อคัดกรองอาสาสมัครเข้าร่วมการศึกษา ผลการศึกษา: ผลการทดลองพบว่า ผลเฉียบพลันของการออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่าและการออกกำลังกายข้อเข่าแบบ Strengthening exercise สามารถลดระดับความเจ็บปวดลงได้ และกลุ่มออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่า สามารถเพิ่มองศาการเคลื่อนไหวใน Active และ Passive ส่วนกลุ่มออกกำลังกายข้อเข่าแบบ Strengthening exercise สามารถเพิ่มองศาการเคลื่อนไหวได้เพียง Passive ภายหลังการได้รับการออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่า และการออกกำลังกายข้อเข่าแบบ Strengthening exercise ที่ 3 สัปดาห์ ทั้งสองกลุ่ม สามารถลดระดับความเจ็บปวด เพิ่มองศาการเคลื่อนไหว และมีค่าคะแนน WOMAC ลดลง ซึ่งแสดงถึงคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น แต่มีเพียงระดับขีดกั้นความเจ็บปวดต่อแรงกดที่เพิ่มขึ้นในกลุ่มออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่า (p<0.05) และเมื่อเปรียบเทียบระหว่างกลุ่ม พบว่า การออกกำลังกายทั้งสองแบบให้ผลในการลดระดับความเจ็บปวด และเพิ่มองศาการเคลื่อนไหวได้ ไม่มีความแตกต่างกัน แต่พบว่า ระดับขีดกั้นความเจ็บปวดต่อแรงกดในกลุ่มออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่ามีค่าเพิ่มขึ้นมากกว่ากลุ่มออกกำลังกายข้อเข่าแบบ Strengthening exercise อย่ามีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) สรุปผลการศึกษา: สรุปได้ว่าผลเฉียบพลันของการออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่า และการออกกำลังกายข้อเข่าแบบ Strengthening exercise ช่วยลดระดับความเจ็บปวด และเพิ่มองศาการเคลื่อนไหว ได้ไม่ต่างกัน สำหรับผลภายหลังออกกำลังกาย 3 สัปดาห์ พบว่า ทั้งสองกลุ่มสามารถลดอาการปวด เพิ่มองศาการเคลื่อนไหวได้ และมีค่าคะแนน WOMAC ลดลง ซึ่งแสดงถึงคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น อย่างไรก็ตาม การออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่า สามารถเพิ่มขีดกั้นความเจ็บปวดต่อแรงกดได้ดีกว่าการออกกำลังกายข้อเข่าแบบ Strengthening exercise ซึ่งแสดงให้เห็นว่าภายหลังออกกำลังกายไปแล้ว
3 สัปดาห์ เนื้อเยื่อรอบข้อเข่าของกลุ่มออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่าสามารถรับแรงกระทำได้ดีกว่ากลุ่มออกกำลังกายข้อเข่าแบบ Strengthening exercise
Description
Introduction: Knee osteoarthritis (OA) is a major public health issue because it causes chronic pain, reduces physical function and diminishes quality of life. Nowadays, no cure for knee OA is known, but exercise therapy is among the dominant non‐pharmacological interventions recommended by international guidelines. Exercise therapy able to reduces pain and improves the functionality of the knee joint, especially strengthening exercise muscles surrounding of knee joint by using stationary bike. Objective: The aim of this study was to evaluate the effect of exercise with knee exercise equipment on pain, range of motion and quality of life in patients with knee osteoarthritis. Method: Twenty-eight participants (age 50-70 years) were divided into two groups by simple random. The experimental group (n=14) were received exercises with knee exercise equipment. The control group (n=14) were received strengthening exercise. Prior and after 3 weeks interventions, all participants were assessed pain scale, pressure pain thresholds (PPT), range of motion of the knee joint and evaluate quality of life by The Western Ontario and McMaster Universities Osteoarthritis Index (WOMAC) questionnaire. Inaddition, index of severity for osteoarthritis of the knee (ISOA) were assessed in prior interventions for include participants for this study. Result: The data of acute effects showed that all parameters show no significant different, but pain intensity were significantly decrease in both group (p<0.05). Inaddition, experimental group could improve active and passive range of motion, but control group could improve only passive range of motion of knee joint. After 3 weeks exercise could decrease pain, improve range of motions of knee joint, and quality of life in both groups. However, experimental group showed significantly increase in pressure pain threshold more than control group (p<0.05). Conclusion: Acute effects of exercise could reduce pain and improve range of motion of knee joint are the same in both group. After 3 weeks exercise could reduce pain, improve range of motion and quality of life in patients with knee osteoarthritis in both group. However, participants who received exercises with knee exercise equipment could improve pressure pain threshold (PPT) better than participants who received strengthening exercise.
Keywords
การออกกำลังกาย, อุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่า, ข้อเข่าเสื่อม, Exercise, Knee Exercise Equipment, Knee Osteoarthritis
Citation
ณัฐธิดา จิตรำพึง, วรินยุพา ศรีจันทร์ และสุทินา คำแสน. (2565). ผลของการออกกำลังกายด้วยอุปกรณ์ออกกำลังกายข้อเข่าต่ออาการปวดและองศาการเคลื่อนไหวในผู้ป่วยที่มีภาวะข้อเข่าเสื่อม. [ปริญญานิพนธ์บัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยพะเยา. ฐานข้อมูลคลังปัญญาดิจิทัล มหาวิทยาลัยพะเยา (UP Digital Collections: UPDC).